Göteborgsposten dinsdag 20 Januari 2004

 Sjöström: ik kreeg het bevel om iedereen op te pakken

 GÖTEBORG: ”Iedereen moet opgepakt worden”. Dat was de opdracht die commissaris Matts Sjöström kreeg voordat hij de bestorming van Hvitfeldska leidde, op dezelfde dag als de Eurotop begon.

 Het is een order waarvan de voormalige hoofdcommissaris en opperbevelhebber van de politie Håkan Jaldung ontkent dat hij die gegeven heeft. Zo’n opdracht  – een opdracht tot een massale arrestatie – zou namelijk illegaal zijn.

  De justitieombudsman (JO) heeft met behulp van de voormalige opper-aanklager Hans Lindberg Jaldung wegens twee gevallen van wederrechtelijke vrijheidsberoving aangeklaagd. Deels wegens het besluit om Hvitfeldska te omsingelen – iets waarvan Jaldung toegeeft dat hij dat besloten heeft, maar wat hij als legaal beschouwd. En deels voor het besluit om iedereen die zich op Hvitfeldska bevond op te pakken – waar Jaldung ontkent verantwoordelijkheid voor te hebben.

  In het verhoor met Jaldung vorige donderdag zei hij dat het besluit over de arrestaties door commandant ter plaatse Matts Sjöström genomen was.

  -Ik heb Matts Sjöström in een dialoog met hem ondersteund in het besluit om iedereen die zich binnen bevond op te pakken en dat was wettelijk, zei Jaldung toen.

  Gisteren gaaf Matts Sjöström zijn versie van het besluit om de 454 personen in de school te arresteren.

  -Ik kreeg inlichtingen van Jaldung dat twee aanklagers hadden geoordeeld dat er een gewelddadige rel bij de school was en dat iedereen opgepakt en naar het politiebureau gebracht zou moeten worden.

  Omdat er zo veel mensen in de school waren wilde Sjöström dat een aantal van hen weggevoerd zou worden naar Kviberg, een locatie die was voorbereid op massale arrestaties. Maar hij kreeg een duidelijk nee als antwoord. Iedereen moest opgepakt worden.

  Sjöström dacht dat Jaldung en besluit doorgaf dat door de aangklagers genomen was.

  Dat de aanklagers zo een besluit zou hebben genomen ontkenden ze vorige donderdag.

  Wie moet de rechtbank nu geloven?

  Dat was ook de vraag toen hoofdcommissaris Morgan Kaldrup vertelde dat hij hulp van een aanklager heeft gehad om Jaldungs besluit over de afsperring te ”formaliseren”. De aangewezen aanklager heeft ontkent dat hij deelnam aan de vergadering. Maar Kaldrup hield vast aan zijn verhaal.

  -Gelooft u eerder een aanklager dan een hoofdcommissaris? Vroeg hij toen Hans Lindberg zijn herinnneringsbeeld in twijfel trok.

  Kadrup schreef de papieren die Jaldung ondertekende en die de basis voor de afsperring waren. In een papier verwijst Kaldrup naar ”omstandigheden die naar voeren gekomen zijn.” Welke omstandigheden dat waren daar had hij geen idee van, zei hij, omdat hij nooit informatie heeft gekregen over de reden van de besluit dat hij juridisch houdbaar moest maken.

  -Ik voer alleen maar een opdracht uit, zei hij.

-Ik ga daarvan uit dat het besluit van de opperbevelhebber juist is.

In een eerder verhoor constateerde Hans Lindberg ”men krijgt de opvatting dat u niet weet wat u doet”.  ”In dit geval kan dat zo lijken, ja”, antwoordde Kaldrup.

  Ook commissaris Ingvar Bjerrefors, die de opdracht kreeg om de omsingeling te realiseren, heeft Jaldungs stelling niet versterkt. Hij vertelde dat hij geen directief kreeg om ervoor te zorgen dat iedereen uit de school  voor de middag naar buiten mocht. Hij had ook geen order om de afgesloten mensen te informeren over wat er aan de hand was.  

-Maar niemand leek geinteresseerd om naar buiten te gaan, zei hij.

  Als men geen informatie geeft dat het toegestaan is om naar buiten te gaan onder bepaalde voorwaarden, vindt u het dan raar dat men dat niet doet? vroeg Lindberg.

  De rechtzaak gaat vandaag door.